Hongeren tegen het asielbeleid

Na 32 dagen hongerstaking is van Rahman Haidari weinig meer over. De Iraanse Koerd protesteert tegen het Nederlandse asielbeleid. Het is alleen nog aan zijn lengte te zien dat Haidare voor de hongerstaking een beer van een man was.

Het asielzoekerscentrum in Ter Apel doet denken aan een camping, ware het niet dat hier zes personen per caravan bivakkeren en de bewoners niet na een weekje naar huis gaan. In een van de caravans zit Haidari op bed in zijn kamer van twee bij drie. Boven hem hangt een oude kalender. De dagen dat hij in hongerstaking is heeft hij afgevinkt. Hij wijst twee weken later aan. “De dokter zegt dat hier het sterven begint.” Om hem heen hangen beschreven A4′tjes: “mijn hongerstaking is een schreeuw tegen onrecht?” en “Waarom sterfte?”

Het is alleen nog aan zijn lengte te zien dat Haidare voor de hongerstaking een beer van een man was. Op foto’s van voor de staking is hij onherkenbaar. Een guitige, ietwat mollige Iraniër lacht in de lens. Op het bed zit een totaal andere man met ingevallen wangen, bloedend tandvlees en trillende handen.

Zoals het er nu uit ziet moet Haidari terug naar Iran, zijn situatie is nog steeds niet zeker, maar zijn eventuele uitzetting is niet waar hij tegen protesteert. “Ik leef hier al 28 maanden in gevangenschap. In die tijd ben ik in vijf verschillende asielzoekerscentra geweest. Ik ben landbouwingenieur, maar ik kan hier niet werken, geen geld verdienen, ik kan geen opleiding doen. Ik dacht dat Nederland een land van respect, vrijheid en democratie was, maar ik ben hier net zo goed gevangen”, zegt hij terwijl hij zijn armen spreidt in de kleine kamer. “Mijn ogen en oren doen pijn, ik ben duizelig en misselijk. Dit is ook marteling. Is dit rechtvaardigheid?”

Haidari ontvluchtte Iran na drie jaar gevangenschap vanwege zijn politieke activiteiten voor de Koerdische Partij voor Vrijheid en Democratie. Hij laat zijn rapport van Amnesty International zien waar op een plaatje littekens van marteling zijn ingetekend: hand, billen, arm, buik. In Iran ging Haidari al eerder in hongerstaking uit protest tegen zijn gevangenschap. Na drie weken niet eten werd zijn straf omgezet naar verbanning. Daarop ontvluchtte hij het land via Irak en kwam in Nederland terecht.

Als Iran een veilig democratisch land zou zijn, zou hij teruggaan. “Ik kom hier niet voor een nieuw leven of voor het geld. Ik had een goeie baan in Iran. Drie weken geleden zijn weer vier Koerden geëxecuteerd. Terugkeer is niet veilig, dan word ik gedood.” Toch zou dat beter zijn dan in Nederland overlijden, vindt hij. “Daar zou ik voor vrijheid en democratie in mijn land sterven. Ik wil rechtvaardigheid.”

Een woordvoerder van het Ministerie van Justitie laat weten dat hij niet in kan gaan op individuele gevallen, maar hij betreurt de beslissing om in hongerstaking te gaan. “De immigratie en naturalisatiedienst proberen zo zorgvuldig mogelijk om te gaan met de dossiers en procedures. In de tijd dat die in behandeling zijn worden mensen gehuisvest. Het is niet luxe, maar de benodigdheden om te overleven zijn er.”