De vrijheid die is afgepakt
Pedofielen Sytze van der V. en Benno L. vulden afgelopen week vele krantenkolommen. Maar landelijk onderzoek naar hun slachtoffers, seksueel misbruikte jongens, bestaat niet. ,,Heel bizar”, oordeelt Jos van der Meer (59). Het overkwam hem zelf. Deze week ligt zijn roman Pijnlijk Paradijs in de winkel.
Dat jonge, mannelijke slachtoffers dagelijks worstelen met seksueel misbruik, is nog altijd een taboe, vindt AD-journalist Van der Meer. ,,Voor hen schreef ik dit boek, als een soort van eerbetoon.”
Als raamwerk voor Pijnlijk Paradijs koos hij het leven van Richard Bruinen. Tien jaar geleden maakte deze drummer van de hardcorebands Backfire! en Right Direction een einde aan zijn leven. Op achtjarige leeftijd was ‘Ritchie’ verkracht door een onbekende op straat, een herinnering waarmee hij niet kon leven. Bruinen werd 26 jaar.
De verwoestende, psychische gevolgen van een verkrachting loopt als een rode draad door het boek. ,,Die kerel heeft mij mezelf afgepakt”, laat Van der Meer de hoofdpersoon bitter concluderen. Al schrijvende putte de journalist uit eigen gevoelens.
,,Ik ben zelf misbruikt toen ik elf was door iemand uit de kennissenkring van mijn ouders. Mijn leven lang was ik gesloten, en huilde ik van binnen. Altijd had ik psychische klachten, maar bracht ze eigenlijk niet in relatie met die gebeurtenis. Pas toen ik zo’n 12,5 jaar geleden aan haptotherapie begon, gingen de sluizen open en huilde ik hardop. Toen kon ik vrolijk en licht worden.”
Extremer is de weg die de hoofdpersoon in het boek gaat. Door het zetten van tatoeages en piercings voelt drummer Pepijn zich tijdelijk verlicht van zijn chronisch getergde zenuwen. De pijn van de naald schenkt hem enige momenten van rust in zijn lijf. Tot ook dat niet meer werkt, en de dood als enige verlossing overblijft.
,,Het gaat om vrijheid, die is afgepakt. Dat is waar het altijd om draait”, benadrukt Van der Meer in zijn woonkamer in Zeist. ,,Letterlijk. Toen het misbruik mij overkwam was dat op een zolderkamertje met de deur op slot. Dat niet weg kunnen, was zo’n indringende ervaring: nog erger dan het andere dat gebeurde.”
Er moeten velen in Nederland zijn zoals Ritchie en Jos. Voor cijfers van misbruikte jongens wordt naar studies in het buitenland gekeken. Grofweg een op de tien Nederlandse jongens, is de schatting, is slachtoffer. Bij hen wordt misbruik vaker gepleegd door buitenstaanders als sporttrainers, buren en docenten dan in de eigen familiekring, zoals bij meisjes. Schaamte speelt bij jongens een nog grotere rol.
,, Bij jongens is het in de meeste gevallen toch een homoseksueel contact. Dat ligt moeilijk. En jongens denken eerder dat het hun schuld is. Die vragen zich af of ze hebben meegedaan door niet tegen te werken”, weet de journalist.
Hij blijft het zeggen: ,, Er zijn dus belangrijke verschillen. Bizar toch dat er weinig over bekend is, dan weet je als overheid toch ook niet of je beleid klopt?”
Voor Van der Meer is het inmiddels 48 jaar geleden. Hij is niet boos meer. Integendeel. ,,Het klinkt raar, maar ik heb ook magische dingen meegemaakt toen ik het eenmaal ging verwerken. ”
Maar met de dader hoeft hij niets meer. ,,Ik heb hem toen ik in therapie was, een brief geschreven. Dat ik me alles nog herinnerde. Ik wilde dat hij wist hoe ik het met me meedroeg. Ik hoefde geen reactie. Ja, die had hij desondanks kunnen geven, maar heb ik niet gekregen. Hoeft niet, het is klaar.”
Pijnlijk Paradijs, Uitgeverij Aspekt. ISBN 978.905.911.8911
De dubbele moraal die er heerst in onze samenleving over hoe we omgaan met mannen en vrouwen is erg pijnlijk. Ook bij jongensprostitutie merk je dit dilemma. Als een jongen op zijn 15 jaar zich prostitueert kan dat onder de noemer vallen van een avonturier en wordt dus gezien worden als “gezond” experimenteer gedrag. Bij meisjes is het duidelijk dat we dan meteen aan een slachtoffer denken van op zijn minst manipulatie. Met namen op seksualiteit is er een groot verschil in hoe naast de jongens en meisjes ook de samenleving denkt wat normaal is. Jongens hebben altijd zin, meisjes zijn verantwoordelijk voor het aangeven van de grenzen. aan deze veronderstelling zitten verstrekkende gevolgen voor de praktijk. Zo zie je dat projecten om meisjes weerbaar te maken terecht in grote getallen aanwezig zijn, echter de projecten om jongens weerbaar te maken zijn in een hand te tellen. Mannen hebben nu teveel te verliezen bij het (h)erkennen van gedwongen handelingen, namelijk hun mannelijkheid. Vrouwen het tegendeel, zij hebben veel te verliezen bij (h)erkennen van hun daderschap, namelijk het onschuldigt en beschermd worden door de samenleving. Ik denk dat we mannelijkeheid en vrouwelijkheid opnieuw onder de loep moeten gaan nemen om beiden seksen eindelijk recht te doen in de 21ste eeuw . Ik wl van der Meer bedanken voor zijn boek die ons hier weer eens fijntjes op wijst. tevens wil ik hem uitnodigen changemaker bij de “we can campagne” te worden, want dat is hij bij uitstek.
mijn echtgenoot, in 1995 plotseling overleden aan een hartstilstand, is op zijn negende levensjaar seksueel misbruikt door twee voetbaltrainers. Ik blijf roepen dat mijn echtgenoot door frustratie zo jong is overleden. Voor ons als gezin zijn de jaren samen met hem moeilijk geweest, voelen dat er iets niet goed zit, zijn gesloten houding, zijn suicidale momenten. Voor mij als echtgenote een aantal zoekende jaren vol met onbegrip omdat het zeker tien jaar heeft geduurd voordat na vele therapeutische wegen helder werd wat hem was overkomen. Op dit moment doe ik research om hierover een boek te schrijven en voel mij verplicht ter nagedachtenis aan mijn echtgenoot, dit onbevrijde leven onder de aandacht te brengen.
Het heeft ook een stempel gedrukt op het leven van mijn dochters en mijzelf.